Post Office RD Scheme आजच्या काळात सुरक्षित आणि खात्रीशीर परतावा देणाऱ्या गुंतवणूक योजनांचा शोध प्रत्येकजण घेत असतो. शेअर बाजारातील चढ-उतार, म्युच्युअल फंडातील जोखीम यामुळे अनेक लोक अजूनही सरकारी बचत योजनांवर अधिक विश्वास ठेवतात. अशाच विश्वासार्ह योजनांपैकी एक म्हणजे पोस्ट ऑफिस Recurring Deposit (RD) योजना.
ही योजना केंद्र सरकारच्या हमीखाली चालते, त्यामुळे यात गुंतवलेले पैसे पूर्णपणे सुरक्षित मानले जातात. विशेष म्हणजे, योग्य नियोजन केल्यास या योजनेतून केवळ व्याजाच्या रूपात 6 लाख रुपयांपेक्षा जास्त रक्कम मिळू शकते.
पोस्ट ऑफिस RD योजना म्हणजे काय?
पोस्ट ऑफिस RD म्हणजे अशी बचत योजना ज्यामध्ये तुम्ही दरमहा ठराविक रक्कम जमा करता. ही रक्कम ठराविक कालावधीसाठी जमा केली जाते आणि त्या रकमेवर सरकारकडून निश्चित व्याज दिले जाते.
ही योजना प्रामुख्याने:
- नियमित बचत करण्याची सवय लावते
- कमी उत्पन्न असणाऱ्यांनाही मोठा निधी उभारण्यास मदत करते
- दीर्घकालीन आर्थिक उद्दिष्टांसाठी उपयुक्त ठरते
6 लाख रुपयांचे व्याज कसे मिळू शकते(Post Office RD Scheme)? (उदाहरणासह)
समजा तुम्ही दररोज ₹400 इतकी रक्कम बाजूला काढता. याचा अर्थ महिन्याला साधारण ₹12,000 इतकी गुंतवणूक होते.
जर ही रक्कम तुम्ही पोस्ट ऑफिस RD मध्ये नियमितपणे जमा केली, तर:
- मासिक गुंतवणूक: ₹12,000
- कालावधी: 5 वर्षे
- एकूण जमा रक्कम: सुमारे ₹14.40 लाख
- सध्याचा व्याजदर: अंदाजे 6.70% प्रतिवर्ष
5 वर्षांनंतर मिळणारी एकूण रक्कम सुमारे ₹20 लाखांपर्यंत जाऊ शकते.
यामध्ये:
- मूळ गुंतवणूक: सुमारे ₹14.40 लाख
- केवळ व्याज: सुमारे ₹6 लाखांपेक्षा जास्त
हे गणित अंदाजावर आधारित असून व्याजदरात बदल झाल्यास रक्कम कमी-जास्त होऊ शकते.
गरज नसताना कर्ज मिळतंय? थांबा ! हे आहे गरज नसताना घेतलेल्या कर्जाचे धोके !
Post Office RD Scheme योजनेचे मुख्य फायदे
1) सरकारी हमी – पूर्ण सुरक्षितता: ही योजना केंद्र सरकारच्या अखत्यारीत चालते, त्यामुळे गुंतवणुकीवर कोणताही धोका नसतो.
2) नियमित बचतीची सवय: दरमहा थोडी-थोडी रक्कम जमा केल्यामुळे बचतीची शिस्त लागते.
3) कर्ज सुविधा: RD खाते सुरू केल्यानंतर एक वर्ष पूर्ण झाल्यावर जमा रकमेच्या सुमारे 50% पर्यंत कर्ज घेता येते.
4) मधल्या काळात खाते बंद करण्याची मुभा: खाते सुरू केल्यानंतर 3 वर्षांनंतर आवश्यक असल्यास RD बंद करता येते आणि जमा रक्कम व्याजासह मिळते.
5) सोपे खाते उघडणे: जवळच्या पोस्ट ऑफिसमध्ये जाऊन अत्यंत सोप्या प्रक्रियेत RD खाते उघडता येते.
पोस्ट ऑफिस RD व्याजदर
सध्या पोस्ट ऑफिस RD योजनेवर सुमारे 6.70% वार्षिक व्याजदर दिला जातो.
हे व्याजदर सरकारकडून दर तिमाहीत पुनरावलोकन केले जातात.
Post Office RD Scheme खाते कसे उघडावे?
पोस्ट ऑफिस RD खाते उघडण्यासाठी खालील प्रक्रिया आहे:
- जवळच्या पोस्ट ऑफिसला भेट द्या
- RD खाते उघडण्याचा अर्ज भरा
- ओळखपत्र आणि पत्त्याचा पुरावा द्या
- पहिला हप्ता जमा करा
- दरमहा ठराविक तारखेला रक्कम जमा करत राहा
आजकाल अनेक पोस्ट ऑफिसमध्ये डिजिटल पेमेंटची सुविधाही उपलब्ध आहे.
कर (Income Tax) बाबत महत्त्वाची माहिती
पोस्ट ऑफिस RD मधून मिळणारे व्याज करपात्र असते.
म्हणजे:
- हे व्याज तुमच्या एकूण उत्पन्नात जोडले जाते
- तुमच्या कर स्लॅबनुसार त्यावर कर लागू होतो
RD वर 80C अंतर्गत थेट करसवलत मिळत नाही, हे लक्षात ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
Post Office RD Scheme कोणासाठी योग्य आहे ही योजना?
पोस्ट ऑफिस RD योजना विशेषतः खालील लोकांसाठी उपयुक्त ठरते:
- नोकरदार व्यक्ती
- कमी उत्पन्न असलेले कुटुंब
- सुरक्षित गुंतवणूक शोधणारे नागरिक
- भविष्यासाठी मोठा निधी उभारू इच्छिणारे लोक
- मुलांचे शिक्षण, लग्न किंवा आपत्कालीन निधीसाठी बचत करणारे
निष्कर्ष
Post Office RD Scheme योजना ही एक सुरक्षित, सोपी आणि विश्वासार्ह सरकारी बचत योजना आहे. दररोज किंवा दरमहा थोडीशी रक्कम बाजूला काढून, दीर्घकालीन नियोजन केल्यास या योजनेतून केवळ व्याजाच्या रूपात 6 लाख रुपयांपेक्षा जास्त रक्कम मिळवणे शक्य आहे.
जोखीम नको, पण खात्रीशीर परतावा हवा असेल, तर पोस्ट ऑफिस RD योजना हा एक उत्तम पर्याय ठरू शकतो.

